Beynimizdeki Bazı Kimyasallara Kısa Bir Bakış…

Hepimizin bildiği gibi, beynimiz bir sinir hücresinden diğerine kimyasal ve elektriksel iletiler göndererek çalışır ve kendi içinde bir iletişim ağı kurar. Beyin kimyası, hareket etmemizi, düşünmemizi, konuşmamızı ve daha sayamayacağımız kadar günlük rutin aktivitelerimizi gerçekleştirme işlevlerini işte bu sinirler arası kimyasal iletim sayesinde gerçekleştirebilir. Öyle ki, beynimiz günün her milisaniyesinde milyarlarca ileti gerçekleştirerek öğrenme, ezberleme,…

Balıklar Zekâ Problemlerinde Primatları Geride Bırakabiliyor

Bilişsel ekolojiye göre, bir canlının zekâsı, günlük yaşamında karşılaştığı hayatta kalma gereklilikleri tarafından şekillenir. Bazı kuşlar, on binlerce yemişi ve tohumu nerelere gömdüklerini anımsayabilir; bu da onların soğuk kış aylarında beslenmelerini sağlar. Çukur kazan kemirgenler, yüzlerce tünelden oluşan karmaşık yeraltı labirentlerini iki gün içinde belleyebilir. Bir timsah, başının üzerinde dal parçaları taşıyarak çevrede yuva yapmak…

Zırva Algısı ve Zekâ

Öncelikle yazıda sıkça tekrarlayacağımız, İngilizce orijinaline göre (bullshit) oldukça yumuşattığımız bir sözcüğü açıklayarak başlayalım; burada kullanıldığı anlamıyla zırva, karşıdakini etkilemek üzere söylenmiş/yazılmış ancak bilinen gerçeklikle bir bağıntı kurma amacı olmayan boş ifadeyi karşılıyor. Zırvaya örnek olarak,  bir şey der gibi görünüp aslında bilgisizliğinizden dolayı sizi kendine hayran bırakan tırnak içi sözleri düşünün. Altında derin anlamlar…

Kargaların Muhteşem Zekâsı

Kargalar şehir hayatına uyum sağlamış, uzun yaşayan, efsanelerle, masallarla ve mitlerle zekâsını kanıtlamış, bir çok deneyde kullanılan tanıdık bir kuş ailesini oluşturuyor. Ancak ne ilginçliklerini ne de zekâsını anlamak için bu kadarı yeterli değil.. Çoğu bilimci için tuhaf, yaratıcı, zeki hatta ilginç atfedilen kargaların bilinen ve bilinmeyen yönlerine bir göz gezdirelim: Corvus cins ismiyle anılan karga cinsi…

Evrimsel Açıdan, Dinler Hangi Noktada Duruyor?

Roma İmparatorluğu’nun uzak bir vilayetinde Nazaretli İsa çarmıhta öldüğü zaman, arkasında yalnızca birkaç düzine destekçi bırakmıştı. O dönem içerisinde belki de kimse, 350 yıl sonra Hristiyanlığın Roma İmparatorluğu’nun resmi dini olacağını ve daha sonra da Dünya üzerindeki en çok inananı olan din statüsüne geleceğini düşünmemiştir. Hristiyanlığın bu ’başarısı’ sıklıkla, barındırdığı mesajına atfedilir. Kendinden önce inanılan…

Bilincin Atomlardan Oluştuğu Söylenebilir mi?

1961-62 öğretim yılında Kaliforniya Teknoloji Enstitüsü’nde birinci ve ikinci sınıflara verdiği ilk fizik dersinde Richard Feynman şöyle demişti: “Eğer bir felaket sırasında tüm bilimsel bilgi kaybedilecek olsa ve gelecekte yaşayacak nesillere sadece tek bir cümle aktarılabilecek olsa, en az sözcükle en fazla bilgiyi veren ifade ne olurdu? Bence atom kuramı olurdu: Her şey atomlardan oluşur.”…

Bilinç Transferi: Karbondan Silikona

Son yıllarda sinema endüstrisinden bilim-kurgu dizilerine, bilim dünyasından yazılı edebiyat yapıtlarına, oldukça geniş bir kitlenin mercek tuttuğu bir alandan, hem bilimsel hem de teorik bir zeminde bahsetmek istedik: Canlı bilinci ve organik hafızadan dijital platformlara nakil… Konunun kolay anlaşılabilmesi için önce birkaç teknik detayla ısınmaya başlayalım. Bilinç ve Hafıza Bilinç, gelişmiş canlılarda öz farkındalığı ifade eder ve…

Beyindeki Bozukluklardan Kaynaklanan 9 Garip Delüzyon Deneyimi

Kadın bir yılana dönüşüyor. Bir adam, cam gövdesinin kırılacağı korkusuyla saatlerce hareketsiz oturuyor. Bir başka kadın, kendisini öldüremeyeceğini çünkü zaten ölü olduğuna inanıyor. Bütün bu insanlar bir zamanlar yaşadı ve hepsi de delüzyonların sürrealliğine esir düştüler. Halüsinasyonları oluşturan bozuk algıların aksine, delüzyonlar, inançlarla karakterize edilir. 1913 yılında, psikiyatrist ve filozof Karl Jaspers, bir inancın delüzyon…

Genlerimiz Bizi Katil Yapar mı?

Katil, İncil’inin okudu. Sarhoştu. Epey bir içmişti. Bradley Waldroup, 22 kalibrelik avcı tüfeğini alıp büyük tarım arabasından indiğinde, Tenessee’nin güneydoğusunda 2006’nın bir sonbahar gecesiydi. Boşandığı eşi ve onun bir arkadaşı, Leslie Bradshaw, Waldroup’ların 4 çocuğunu eve bırakmak için yeni gelmişlerdi. Waldroup bir anda eski eşi ve onun arkadaşıyla tartışmaya başladı. Silahına davrandı ve Bradshaw’a tam…

Marijuananın Beyne Etkileri

Tam Türkçe ismi esrar, uluslararası dilde Marijuana olarak biliniyor, bilimde ise ona kanabis (cannabis) deniyor. Türkiye’de esrarın elde edildiği kenevir bitkisini yetiştirmek dahi yasak. Marijuananın beyne etkileri ile ilgili internette çok değişik bilgiler bulabilirsiniz. Biz iki gruba rastladık. Bunlardan biri marijuananın aslında kanser hücrelerini öldürmek de dahil pek çok faydasının olduğunu ve marijuanın kullanılması gerektiğini…